HİTİTLİ HACİVAT – KARAGÖZ GERÇEĞİ

HİTİTLİ HACİVAT –  KARAGÖZ  GERÇEĞİ

Kemal SOYER

(Telif hakları tarafıma  aittir)

Anadolu toprağı insanlığa evrensel  boyutta kültürel değerlerle yüklü Hatti Hitit, Sümer ve Hurri gibi  büyük uygarlıklar bahşetmiştir.  Hattuşa Yazılıkaya , Alacahöyük Kargamış, Fraktin ve Eflatunpınar gibi  kutsal törenlere konu tasvirli anıtların yanı sıra, Geç Hitit Dönemi Malatya Aslantepe kent kapısında  yer alan “Tanrı-Kral Karşılaşması” na konu  Hacivat-Karagöz  gibi Hatti-Hitit yaratıları  gölge oyunu, titayro, sinema, çizgi film ve  animasyon gibi sanatların temelini oluşturmuştur.

Bu toprağın nimetlerinden beslendikleri halde , resmi tarihe ve devlet dini haline getirilen Arap inançlarına  hizmet eden  işlevleriyle onurlandırılıp   Profesör yapılan sözde bilim adamlarının yanında ,resmi yapının  kararttığı binlerce yıllık tarihi gerçekleri açığa çıkarttıkları için doktor ,doçent ve profesör  olması  engellenen  başarılı  nice Anadolu  insanı vardır. Ord. Prof. Dr. Ekrem Akurgal  Anadolu Uygarlıkları kitabında Hititlerden gelen gelenekler arasında Hacivat ve Karagöz gerçeğine “Karagöz İşkarlığı”gibi tek bir kelimeyle değinirken(1), Prof.Metin And konuyla ilgili bilinen makalelerinde  gölge oyununun 16.YY.da Mısırdan geldiğini iddia ederek gerçeği örtmüştür.(2)

2008 yılında Yol TV’de yayınlanan YOLUN Ezeli Programı  ve 23 Yıldan beri verdiğim Anadolu Uygarlıkları ve Alevi-Bektaşi Halk Kültürü konulu konferanslarda izleyicilere açıkça sunduğum Karagöz Gerçeği ileride yayınlanacak  bilimsel  yayında yer alacaktır. Şimdilik konunun ana referanslarını oluşturan  görselleri vermekle yetineceğim.

Hitit Gök Tanrısı’ndan kaynaklı Hacivat adının Hititçesi  hiciv ve kutsal törenler anlamına gelen “Hazziwata”,   Karagöz ise  Hititlerin Sümerce D.UTUSİ-mi  sanlarıyla anılan “Güneş Kral” tiplemesidir.

Geç Hitit geleneksel stil İ.Ö 1050-850 arası.

Ankara Anadolu Medeniyetleri Müzesi Taş Eserler bölümünde sergilenen yukarıdaki kabartmalar Malatya Aslantepe Kent Kapısı’na ait.Kabartmada Kral Sulumeli Gök Tanrısına kurban sunmaktadır.Tanrı sağ elinde ucu eğri tahta kılıç, sağ elinde ise günümüzde  “delil”  veya “çerağ” denilen üçlü şimşek demeti tutmaktadır. Tanrı, krala uzattığı delille onu aydınlatmakta, kral ise  çıralık da denilen aydınlanma hakkı için tanrıya kurban sunmaktadır .Beline kadar inen saçlarıyla başında boğa boynuzlu başlık,elinde delil, belinde ucu eğri kılıç ,ayaklarında ucu kıvrık çarık bulunan  tanrı   Alevi-Bektaşi Halk kültüründe “Çırakman Baba” ile  “Saçlı-Koçlu Baba” gibi sanlarla anılmaktadır.Kral Sulumeli veya Sumeli başında Karagöz tipi başlık,sol elinde ucu eğri asa ,ayağında çarıklarıyla resmedilmiştir.

 

Hacivat ve Karagöz tasvirlerine dikkat edilirse  başlıkları boğa boynuzlu, sağ elleri Hitit tarzı yumruk şeklinde, etekleri kısa ve ayaklarındaki kunduralar  ucu kalkık çarık şeklindedir.Aşağıda eli yumruk şeklinde savaş tanrısı görülüyor.

 

Türk,Kürt ve Arap asıllı Alevi İslamcıların Anadolu Alevi halkından gizledikleri Anadolu Alevi-Bektaşi gerçeklerini yayınlamaya devam edeceğiz.

1-Prof.Dr.Ekrem AKURGAL-Anadolu Uygarlıkları NET Turistik Yayınları 1987. sf.233

2-Prof.Metin AND -Yapı Kredi Yayınları -2038 ,YIKTIN PERDEYİ EYLEDİN VİRAN -Yapı Kredi Karagöz Kolleksiyonu. Sf.15

Leave a Reply

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir